శరన్నవరాత్రులు 4వ రోజు: శ్రీ మహా చండీదేవి (కూష్మాండేతి)

 నాల్గవ రోజు | 14-10-2026 (బుధవారం) "కూష్మాండ" రూపంతో మేళవించిన శ్రీ మహా చండీదేవి విశిష్టత, పౌరాణిక అంతరార్థం మరియు శ్రీసూక్త విధాన సంపూర్ణ పూజా విధానం:

4వ రోజు: శ్రీ మహా చండీదేవి (ఆశ్వయుజ శుద్ధ చవితి)

 * నవదుర్గా రూపం: కూష్మాండేతి చతుర్థకమ్ – శ్రీ మహా చండీదేవి

సేకరణ & కూర్పు గోగులపాటి కృష్ణమోహన్

 * అన్వయం: నవదుర్గలలో 4వ రూపమైన కూష్మాండ దేవి తన మందహాసంతో సకల బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించి, సూర్యమండల మధ్యవర్తినియై అనంతమైన తేజస్సును ప్రసరింపజేసే ఆదిపరాశక్తి. విజయవాడ ఇంద్రకీలాద్రిపై 4వ రోజు పూజలందుకునే శ్రీ మహా చండీదేవి మహాకాళి, మహాలక్ష్మి, మహాసరస్వతుల సమష్టి తేజోరూపం. సకల శక్తుల మూలమై దుష్టశిక్షణ చేసే పరమ పరాక్రమ శక్తిగా కూష్మాండా తత్త్వంతో సంపూర్ణంగా సమన్వయమవుతుంది.

 * పురాణ గాథ: దేవీ మాహాత్మ్యం ప్రకారం ముక్కోటి దేవతల సంయుక్త దివ్య తేజస్సుల నుండి ఆవిర్భవించిన దివ్యస్వరూపిణి శ్రీ చండిక. మహిషాసురుడు, చండ-ముండులు, రక్తబీజుడు, శుంభ-నిశుంభుల వంటి రాక్షసులను తన దివ్యాయుధాలతో సంహరించి దేవతల కష్టాలను తీర్చి విశ్వంలో ధర్మాన్ని నిలిపిన జగద్రక్షకి.

 * అంతరార్థం: చండి అనగా అధర్మం, అహంకారంపై తీక్షణమైన రౌద్రతను చూపే శక్తి. మానవుని అంతరంగంలోని కామ, క్రోధ, లోభాది అరిషడ్వర్గాలను, అజ్ఞానాన్ని సమూలంగా దహించి, సత్య-ధర్మ మార్గాలలో నడిపించడమే చండీ తత్త్వం. చండీదేవి ఆరాధన సాధకుడికి అచంచలమైన మనోబలాన్ని, ఆత్మవిశ్వాసాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.

 * పూజా ఫలితం: సమస్త శత్రుపీడలు, నరదృష్టి దోషాలు, భయాలు మరియు గ్రహబాధలు తొలగిపోతాయి. సంపూర్ణ రక్షణ, అపారమైన ధైర్యం, ఆయురారోగ్యాలు, మరియు సర్వాభీష్టసిద్ధి కలుగుతాయి.

 * అలంకారం: ఎరుపు రంగు పట్టు వస్త్రం (Red Colour Saree)

 * నైవేద్యం: చక్కెర పొంగలి, ఉద్ది వడలు (గారెలు), పరమాన్నం

 * పుష్పాలు: ఎర్ర మందారాలు, గులాబీలు, బిల్వదళాలు, ఎర్ర కలువలు

 * దీపారాధన

   దీపపు కుందులకు గంధం, కుంకుమ అలంకరించి, ఆవునెయ్యి లేదా నువ్వుల నూనెతో దీపాలు వెలిగించి నమస్కరించాలి:

   భో దీపదేవి రూపస్త్వం కర్మసాక్షీ హ్యవిఘ్నకృత్ |

   యావత్పూజాం కరిష్యామి తావత్త్వం సుస్థిరో భవ ||

   దీపజ్యోతిః పరబ్రహ్మ దీపజ్యోతిర్జనార్దనః |

   దీపో హరతు మే పాపం దీపజ్యోతిర్నమోఽస్తు తే ||

   (దీపానికి పుష్పాక్షతలు సమర్పించాలి)

శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజమ్ | ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వవిఘ్నోపశాంతయే ||

 * ఆచమనం

   ఉద్ధరిణెతో అరచేతిలో ఉదకం తీసుకుంటూ మూడు మార్లు స్వీకరించాలి:

   ఓం కేశవాయ స్వాహా | ఓం నారాయణాయ స్వాహా | ఓం మాధవాయ స్వాహా |

   చేతులు కడుక్కుంటూ కింది నామాలు స్మరించాలి:

   ఓం గోవిందాయ నమః | ఓం విష్ణవే నమః | ఓం మధుసూదనాయ నమః | ఓం త్రివిక్రమాయ నమః | ఓం వామనాయ నమః | ఓం శ్రీధరాయ నమః | ఓం హృషీకేశాయ నమః | ఓం పద్మనాభాయ నమః | ఓం దామోదరాయ నమః | ఓం సంకర్షణాయ నమః | ఓం వాసుదేవాయ నమః | ఓం ప్రద్యుమ్నాయ నమః | ఓం అనిరుద్ధాయ నమః | ఓం పురుషోత్తమాయ నమః | ఓం అధోక్షజాయ నమః | ఓం నారసింహాయ నమః | ఓం అచ్యుతాయ నమః | ఓం జనార్దనాయ నమః | ఓం ఉపేంద్రాయ నమః | ఓం హరయే నమః | ఓం శ్రీకృష్ణాయ నమః ||

 * ప్రాణాయామం & భూతోచ్ఛాటన

   కుడిచేతి బొటనవేలు, ఉంగరపు వేలితో నాసికను పట్టి శ్వాస నియంత్రణ చేస్తూ:

   ఓం భూః | ఓం భువః | ఓం సువః | ఓం మహః | ఓం జనః | ఓం తపః | ఓగ్ం సత్యమ్ |

   ఓం తత్సవితుర్వరేణ్యమ్ భర్గో దేవస్య ధీమహి | ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ |

   ఓమాపో జ్యోతీ రసోఽమృతం బ్రహ్మ భూర్భువస్సువరోమ్ ||

   అక్షతలు ఎడమ చేతిలోకి తీసుకుని, కుడిచేత్తో తల వెనుకకు చల్లుతూ:

   ఉత్తిష్ఠంతు భూతపిశాచాః ఏతే భూమిభారకాః |

   ఏతేషామవిరోధేన బ్రహ్మకర్మ సమారభే ||

 * నిత్య సంకల్పం

   చేతిలో అక్షతలు, పువ్వు, ఉదకం ఉంచుకొని ఇలా చెప్పుకోవాలి:

   ఓం మమ ఉపాత్త సమస్త దురితక్షయద్వారా శ్రీ పరమేశ్వర/శ్రీ జగన్మాత ప్రీత్యర్థం, శుభే శోభనే ముహూర్తే, శ్రీ మహావిష్ణోరాజ్ఞయా ప్రవర్తమానస్య అద్య బ్రహ్మణః ద్వితీయ పరార్థే, శ్వేతవరాహ కల్పే, వైవస్వత మన్వంతరే, కలియుగే, ప్రథమ పాదే, జంబూద్వీపే, భరతవర్షే, భరతఖండే, మేరోర్దక్షిణ దిగ్భాగే, శ్రీశైలస్య వాయువ్య ప్రదేశే, కృష్ణా-గోదావర్యోర్మధ్యదేశే, భాగ్యనగరే (హైదరాబాద్ క్షేత్రే), స్వగృహే/పూజా మండపే, సమస్త దేవతా బ్రాహ్మణ హరిహర గురుచరణ సన్నిధౌ,

అస్మిన్ వర్తమాన వ్యావహారిక చాంద్రమానేన శ్రీ పరాభవ నామ సంవత్సరే, దక్షిణాయనే, శరత్ ఋతౌ, ఆశ్వయుజ మాసే, శుక్ల పక్షే, చతుర్థ్యాం తిథౌ, వాసరస్తు సౌమ్యవాసరే (బుధవారే), శుభ నక్షత్రే, శుభ యోగే, శుభ కరణే, ఏవంగుణ విశేషణ విశిష్టాయాం శుభతిథౌ,

శ్రీమాన్ ... గోత్రః ... నామధేయః (మీ గోత్రం, పేర్లు), ధర్మపత్నీ సమేతస్య మమ సహకుటుంబస్య క్షేమ, స్థైర్య, ధైర్య, వీర్య, విజయ, అభయ, ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాభివృద్ధ్యర్థం, ధర్మార్థ కామమోక్ష చతుర్విధ పురుషార్థ ఫల సిద్ధ్యర్థం, సమస్త శత్రుభయ బాధా దృష్టిదోష నివారణార్థం, మనోధైర్య ఆత్మవిశ్వాస సిద్ధ్యర్థం, శ్రీ శరన్నవరాత్రోత్సవ ప్రయుక్త చతుర్థ దినే శ్రీ కూష్మాండా స్వరూప శ్రీ మహా చండీదేవి ముద్దిశ్య శ్రీ మహా చండీదేవి ప్రీత్యర్థం యథాశక్తి ధ్యానావాహనాది షోడశోపచార పూజాం కరిష్యే,

తదంగత్వేన ఆదౌ కలశపూజాం, తదనంతరం శ్రీ మహాగణపతి పూజాం చ కరిష్యే.

(అక్షతలు, నీరు పళ్లెంలో విడవాలి)

 * కలశ పూజ (శుద్ధి జలం)

   ఒక చిన్న పాత్రలో లేదా చెంబులో శుభ్రమైన నీరు పోసి, గంధం, కుంకుమ, పువ్వు, అక్షతలు వేసి కుడి అరచేతితో మూసి ఉంచాలి:

కలశస్య ముఖే విష్ణుః కంఠే రుద్రః సమాశ్రితః |

మూలే తత్ర స్థితో బ్రహ్మా మధ్యే మాతృగణాః స్థితాః ||

కుక్షౌ తు సాగరాః సర్వే సప్తద్వీపా వసుంధరా |

ఋగ్వేదోఽథ యజుర్వేదః సామవేదో హ్యథర్వణః |

అంగైశ్చ సహితాః సర్వే కలశాంబు సమాశ్రితాః ||

గంగే చ యమునే చైవ గోదావరి సరస్వతి |

నర్మదే సింధు కావేరి జలేఽస్మిన్ సన్నిధిం కురు ||

ఓం అపో వా ఇదగ్ం సర్వం విశ్వా భూతాన్యాపః ప్రాణా వా ఆపః పశవ ఆపోఽన్నమాపోఽమృతమాపః సంభ్రాడాపో విరాడాపః స్వరాడాపః చ్ఛందాగ్ంస్యాపో జ్యోతీగ్ంష్యాపో యజూగ్ంష్యాపః సత్యమాపః సర్వా దేవతా ఆపో భూర్భువస్సువరాప ఓమ్ ||

కలశోదకేన పూజాద్రవ్యాణి, దేవం, ఆత్మానం చ ప్రోక్షయేత్ |

(ఆ కలశంలోని నీటిని పువ్వుతో పూజాద్రవ్యాలపై, విగ్రహంపై, తమపై చల్లుకోవాలి)

 * శ్రీ మహాగణపతి సంపూర్ణ షోడశోపచార పూజ

పసుపు వినాయకుడిని తమలపాకుపై ఉంచి, కుంకుమ బొట్టు పెట్టి పూజా వేదికపై ఈశాన్య భాగంలో ఉంచాలి.

ధ్యానం:

గజాననం భూతగణాది సేవితం కపిత్థజంబూఫలసార భక్షితమ్ |

ఉమాసుతం శోకవినాశకారణం నమామి విఘ్నేశ్వర పాదపంకజమ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – ధ్యాయామి |

ఆవాహనం:

అత్రాగచ్ఛ జగద్వంద్య సురరాజార్చితప్రభో |

అనాథనాథ సర్వజ్ఞ గౌరీపుత్ర వినాయక ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – ఆవాహయామి |

ఆసనం:

రమ్యకంకణ వైడూర్య ముక్తామణివిభూషితమ్ |

స్వర్ణసింహాసనం రమ్యం గృహాణ గణనాయక ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – నవరత్న ఖచిత సువర్ణ సింహాసనం సమర్పయామి |

పాద్యం:

ఉష్ణోదకం నిర్మలం చ సర్వసౌఖ్యప్రదం శుభమ్ |

పాదప్రక్షాళనార్థాయ దత్తం తే ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – పాదయోః పాద్యం సమర్పయామి |

అర్ఘ్యం:

అర్ఘ్యం గృహాణ హేరంబ సర్వభద్రప్రదాయక |

గంధపుష్పాక్షతైర్యుక్తం భక్త్యా దత్తం నమోఽస్తు తే ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – హస్తయోః అర్ఘ్యం సమర్పయామి |

ఆచమనీయం:

సుగంధి శీతలం తోయం మందాకిన్యాః సమాహృతమ్ |

ఆచమ్యతాం గణపతే మయా దత్తం శుభావహమ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – ముఖే ఆచమనీయం సమర్పయామి |

స్నానం:

గంగాది సర్వతీర్థేభ్యః ప్రార్థనార్థం సమాహృతమ్ |

స్నానం కురుష్వ దేవేశ ఉమాపుత్ర నమోఽస్తు తే ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – శుద్ధోదక స్నానం సమర్పయామి | స్నానానంతరం శుద్ధాచమనీయం సమర్పయామి |

వస్త్రం:

రక్తవస్త్రయుగం రమ్యం దేవయోగ్యం సునిర్మలమ్ |

గృహాణ గణనాథ త్వం భక్తానాం వరదో భవ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – వస్త్రయుగ్మం సమర్పయామి | (అక్షింతలు సమర్పించాలి)

యజ్ఞోపవీతం:

రాజతం బ్రహ్మసూత్రం చ కాంచనం చోపవీతకమ్ |

గృహాణ సర్వలోకేశ సర్వకల్యాణదాయక ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – యజ్ఞోపవీతం సమర్పయామి |

గంధం:

శ్రీఖండం చందనం దివ్యం కుంకుమాగరుసంయుతమ్ |

విలేపనం సురశ్రేష్ఠ ప్రీత్యర్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – దివ్య శ్రీచందనం సమర్పయామి |

అక్షతలు:

శాలితండులసంయుక్తాన్ కుంకుమేన విరాజితాన్ |

అక్షతాన్ ప్రతిగృహ్ణీష్వ సర్వకార్యార్థసాధక ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – రక్తాక్షతాన్ సమర్పయామి |

పుష్పపూజ (శ్రీ గణపతి షోడశ నామావళిః):

గంధాక్షతలు, పుష్పాలు, దూర్వాంకురాలు (గరిక) తీసుకుని సమర్పించాలి:

 * ఓం సుముఖాయ నమః

 * ఓం ఏకదంతాయ నమః

 * ఓం కపిలాయ నమః

 * ఓం గజకర్ణకాయ నమః

 * ఓం లంబోదరాయ నమః

 * ఓం వికటాయ నమః

 * ఓం విఘ్నరాజాయ నమః

 * ఓం వినాయకాయ నమః

 * ఓం ధూమకేతవే నమః

 * ఓం గణాధ్యక్షాయ నమః

 * ఓం ఫాలచంద్రాయ నమః

 * ఓం గజాననాయ నమః

 * ఓం వక్రతుండాయ నమః

 * ఓం శూర్పకర్ణాయ నమః

 * ఓం హేరంబాయ నమః

 * ఓం స్కందపూర్వజాయ నమః

   ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – నానావిధ పరిమళ పత్ర పుష్పాణి, దూర్వాంకురాన్ సమర్పయామి |

ధూపం:

వనస్పతిరసోద్భూతో గంధాఢ్యో గంధ ఉత్తమః |

ఆఘ్రేయః సర్వదేవానాం ధూపోఽయం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – ధూపమాఘ్రాపయామి |

దీపం:

సాజ్యం త్రివర్తిసంయుక్తం వహ్నినా యోజితం మయా |

దీపం గృహాణ దేవేశ త్రైలోక్య తిమిరాపహమ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – దీపం దర్శయామి |

నైవేద్యం:

ఓం భూర్భువస్సువః | తత్సవితుర్వరేణ్యమ్ భర్గో దేవస్య ధీమహి | ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ ||

సత్యం త్వర్తేన పరిషించామి | అమృతమస్తు | అమృతోపస్తరణమసి ||

ఓం ప్రాణాయ స్వాహా | ఓం అపానాయ స్వాహా | ఓం వ్యానాయ స్వాహా | ఓం ఉదానాయ స్వాహా | ఓం సమానాయ స్వాహా | ఓం బ్రహ్మణే స్వాహా ||

నైవేద్యం గృహ్యతాం దేవ భక్తిం మే హ్యచలాం కురు |

ఈప్సితం మే వరం దేహి పరత్ర చ పరాం గతిమ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – బెల్లం, అరటిపండ్లు, మోదక సహిత నైవేద్యం సమర్పయామి | అమృతాపిధానమసి | ఉత్తరాపోశనం సమర్పయామి |

తాంబూలం:

పూగీఫలైః సకర్పూరైః నాగవల్లీదళైర్యుతమ్ |

ముక్తాచూర్ణసమాయుక్తం తాంబూలం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – తాంబూలం సమర్పయామి |

గణపతి మంగళ హారతి:

ముదాకరాత్తమోదకం సదా విముక్తిసాధకం

కళాధరావతంసకం జగత్ప్రపంచరోచకమ్ |

అనాయకైకనాయకం వినాశితేభదైత్యకం

నతాశుభాశునాశకం నమామి తం వినాయకమ్ ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – కర్పూర నీరాజనం దర్శయామి |

నమస్కార ప్రార్థన:

వక్రతుండ మహాకాయ సూర్యకోటి సమప్రభ |

నిర్విఘ్నం కురు మే దేవ సర్వకార్యేషు సర్వదా ||

ఓం శ్రీ మహాగణపతయే నమః – మంత్రపుష్పం, ఆత్మప్రదక్షిణ నమస్కారాన్ సమర్పయామి | సర్వోపచార పూజాం సమర్పయామి |

(అక్షతలు వేసి) శ్రీ మహాగణపతిం యథాస్థానం ప్రవేశయామి, శోభనార్థే క్షేమాయ పునరాగమనాయ చ.

(గణపతిని కొద్దిగా ఉత్తరం వైపు జరపాలి)

 * శ్రీ మహా చండీదేవి ప్రధాన పూజ – శ్రీసూక్త విధాన షోడశోపచారములు

 * ఆవాహనమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   హిరణ్యవర్ణాం హరిణీం సువర్ణరజతస్రజామ్ |

   చంద్రాం హిరణ్మయీం లక్ష్మీం జాతవేదో మ ఆవహ ||

ఉపచార మంత్రం:

విద్యుద్దామసమప్రభాం మృగపతిస్కంధస్థితాం భీషణాం

కన్యాభిః కరవాలఖేటవిలసద్ధస్తాభిరాసేవితామ్ |

హస్తైశ్చక్రగదాసిఖేటవిశిఖాంశ్చాపం గుణం తర్జనీం

బిభ్రాణామనలాత్మికాం శిరసి సచ్ఛంద్రావతంసాం భజే ||

ఓం శ్రీ కూష్మాండా స్వరూప శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – ధ్యాయామి, ఆవాహయామి ||

(చేతిలో అక్షతలు, పువ్వులు తీసుకుని అమ్మవారి పాదాల వద్ద సమర్పించాలి)

 * ఆసనమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   తాం మ ఆవహ జాతవేదో లక్ష్మీమనపగామినీమ్ |

   యస్యాం హిరణ్యం విందేయం గామశ్వం పురుషానహమ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

అనేకరత్నసంయుక్తం నానామణిగణాన్వితమ్ |

ఇదం హేమమయం దివ్యమాసనం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – దివ్య రత్నసింహాసనం సమర్పయామి ||

(అమ్మవారి పాదాల వద్ద అక్షతలు సమర్పించాలి)

 * పాద్యమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   అశ్వపూర్వాం రథమధ్యాం హస్తినాదప్రబోధినీమ్ |

   శ్రియం దేవీముపహ్వయే శ్రీర్మా దేవీర్జుషతామ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

గంగాది సర్వతీర్థేభ్యో మయా ప్రార్థనయా హృతమ్ |

తోయమేతత్సుఖస్పర్శం పాద్యార్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – పాదయోః పాద్యం సమర్పయామి ||

(ఉద్ధరిణెతో నీటిని పాత్రలో విడవాలి)

 * అర్ఘ్యమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   కాం సోస్మితాం హిరణ్యప్రాకారామార్ద్రాం జ్వలంతీం తృప్తాం తర్పయంతీమ్ |

   పద్మే స్థితాం పద్మవర్ణాం తామిహోపహ్వయే శ్రియమ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

గంధపుష్పాక్షతైర్యుక్తం అర్ఘ్యం సంపాదితం మయా |

గృహాణ వరదే దేవి ప్రసన్నా భవ సర్వదా ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – హస్తయోః అర్ఘ్యం సమర్పయామి ||

(గంధం, పువ్వు కలిపిన నీటిని పాత్రలో విడవాలి)

 * ఆచమనీయమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   చంద్రాం ప్రభాసాం యశసా జ్వలంతీం శ్రియం లోకే దేవజుష్టాముదారామ్ |

   తాం పద్మినీమీం శరణమహం ప్రపద్యేఽలక్ష్మీర్మే నశ్యతాం త్వాం వృణే ||

ఉపచార మంత్రం:

కర్పూరవాసితం తోయం మందాకిన్యాః సమాహృతమ్ |

ఆచమ్యతాం మహాచండి మయా భక్త్యా సమర్పితమ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – ముఖే ఆచమనీయం సమర్పయామి ||

(స్వచ్ఛమైన నీటిని ఉద్ధరిణెతో పాత్రలో విడవాలి)

 * స్నానమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   ఆదిత్యవర్ణే తపసోఽధిజాతో వనస్పతిస్తవ వృక్షోఽథ బిల్వః |

   తస్య ఫలాని తపసా నుదంతు మాయాంతరాయాశ్చ బాహ్యా అలక్ష్మీః ||

ఉపచార మంత్రం:

పయో దధి ఘృతం చైవ మధు శర్కరయా యుతమ్ |

పంచామృతస్నానమిదం గృహాణ చండికే శుభే ||

జాహ్నవీతోయసంకాశం సర్వపాపహరం పరం |

స్నానార్థం తే ప్రయచ్ఛామి కూష్మాండే పరమేశ్వరి ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – పంచామృత స్నానం, శుద్ధోదక స్నానం సమర్పయామి | స్నానానంతరం శుద్ధాచమనీయం సమర్పయామి ||

(ప్రతిమపై లేదా పుష్పంతో ప్రోక్షణ చేసి నీటిని పాత్రలో విడవాలి)

 * వస్త్రమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   ఉపైతు మాం దేవసఖః కీర్తిశ్చ మణినా సహ |

   ప్రాదుర్భూతోఽస్మి రాష్ట్రేఽస్మిన్ కీర్తిమృద్ధిం దదాతు మే ||

ఉపచార మంత్రం:

సర్వభూషాధికే సౌమ్యే లోకలజ్జా నివారణే |

మయోపపాదితే తుభ్యం వాససీ ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – రక్తవర్ణ (ఎరుపు రంగు) దివ్య పట్టు వస్త్రయుగ్మం సమర్పయామి ||

(ఎరుపు రంగు వస్త్రం లేదా అక్షతలు సమర్పించాలి)

 * ఉపవీతమ్ & ఆభరణమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   క్షుత్పిపాసామలాం జ్యేష్ఠామలక్ష్మీం నాశయామ్యహమ్ |

   అభూతిమసమృద్ధిం చ సర్వాం నిర్ణుద మే గృహాత్ ||

ఉపచార మంత్రం:

రత్నకంకణ వైడూర్య ముక్తాహారాది కాని చ |

దివ్యాయుధాని భూషాశ్చ గృహాణ సురపూజితే ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – యజ్ఞోపవీతం, సర్వాభరణాని సమర్పయామి ||

(అక్షతలు లేదా ఆభరణాలు సమర్పించాలి)

 * గంధమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   గంధద్వారాం దురాధర్షాం నిత్యపుష్టాం కరీషిణీమ్ |

   ఈశ్వరీగ్ం సర్వభూతానాం తామిహోపహ్వయే శ్రియమ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

శ్రీఖండం చందనం దివ్యం కుంకుమాగరుసంయుతమ్ |

రక్తచందనమిదం దేవి ప్రీత్యర్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – రక్తచందనం, కుంకుమం చ సమర్పయామి ||

(అమ్మవారి నుదుట చందనం, కుంకుమ తిలకం దిద్దాలి)

 * పుష్పాణి

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   మనసః కామమాకూతిం వాచః సత్యమశీమహి |

   పశూనాం రూపమన్నస్య మయి శ్రీః శ్రయతాం యశః ||

ఉపచార మంత్రం:

రక్తపుష్పాణి రమ్యాణి బిల్వపత్రాణి సర్వశః |

జపాపుష్పసమాయుక్తం పూజార్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – నానావిధ పరిమళ పత్రపుష్పాణి సమర్పయామి ||

(ఎర్ర మందారాలు, గులాబీలు, బిల్వదళాలు సమర్పించాలి)

శ్రీ మహా చండీదేవి అంగ పూజ

గంధాక్షతలు, పుష్పాలు చేతిలోకి తీసుకుని సమర్పించాలి:

ఓం చండికాయై నమః – పాదౌ పూజయామి

ఓం మహిషమర్దిన్యై నమః – గుల్ఫౌ పూజయామి

ఓం శాంభవ్యై నమః – జానునీ పూజయామి

ఓం రణరంగవాసిన్యై నమః – జంఘే పూజయామి

ఓం కూష్మాండాయై నమః – ఊరూ పూజయామి

ఓం జగన్మాత్రే నమః – కటిం పూజయామి

ఓం భువనేశ్వర్యై నమః – నాభిం పూజయామి

ఓం సర్వశక్తిమయ్యై నమః – ఉదరం పూజయామి

ఓం వాత్సల్యరూపిణ్యై నమః – స్తనౌ పూజయామి

ఓం మహాదేవ్యై నమః – హృదయం పూజయామి

ఓం కంబుకంఠ్యై నమః – కంఠం పూజయామి

ఓం నానాయుధధారిణ్యై నమః – బాహూ పూజయామి

ఓం అభయవరదహస్తాయై నమః – హస్తౌ పూజయామి

ఓం సింహవాహిన్యై నమః – ముఖం పూజయామి

ఓం త్రినేత్రాయై నమః – నేత్రే పూజయామి

ఓం రత్నకిరీటధారిణ్యై నమః – శిరః పూజయామి

ఓం శ్రీ కూష్మాండా స్వరూప శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – సర్వాణ్యంగాని పూజయామి

శ్రీ చండీ అష్టోత్తర శతనామావళిః (కుంకుమార్చన)

కుంకుమ లేదా అక్షింతలు, పువ్వులతో సమర్పించాలి:

ఓం చండికాయై నమః

ఓం చండదోర్దండఖండిన్యై నమః

ఓం క్రోధరూపిణ్యై నమః

ఓం కామరూపాయై నమః

ఓం కామదాయై నమః

ఓం కల్యాణ్యై నమః

ఓం కాలరూపిణ్యై నమః

ఓం కూష్మాండాయై నమః

ఓం కపాలధారిణ్యై నమః

ఓం ఖడ్గహస్తాయై నమః

ఓం ఖేటకధారిణ్యై నమః

ఓం గాయత్ర్యై నమః

ఓం గౌర్యై నమః

ఓం గిరిజాయై నమః

ఓం గుహప్రియాయై నమః

ఓం చండముండవినాశిన్యై నమః

ఓం చిద్రూపిణ్యై నమః

ఓం జగన్మాత్రే నమః

ఓం జగద్రక్షణకారిణ్యై నమః

ఓం జయదాయై నమః

ఓం జృంభిణ్యై నమః

ఓం జ్వాలాముఖాయై నమః

ఓం త్రికాలజ్ఞాయై నమః

ఓం త్రినేత్రాయై నమః

ఓం త్రిశూలధారిణ్యై నమః

ఓం త్రిపురసుందర్యై నమః

ఓం దుర్గాయై నమః

ఓం దుర్గతిహారిణ్యై నమః

ఓం దుర్జయాయై నమః

ఓం దానవాంతకాయై నమః

ఓం ధర్మసంస్థాపికాయై నమః

ఓం ధనుర్ధారిణ్యై నమః

ఓం నవదుర్గాత్మికాయై నమః

ఓం నిత్యాయై నమః

ఓం నిర్గుణాయై నమః

ఓం పరమేశ్వర్యై నమః

ఓం భద్రకాల్యై నమః

ఓం భైరవ్యై నమః

ఓం భవాన్యై నమః

ఓం భక్తవత్సలాయై నమః

ఓం భయహారిణ్యై నమః

ఓం భవమోచిన్యై నమః

ఓం మహాకాళ్యై నమః

ఓం మహాలక్ష్మ్యై నమః

ఓం మహాసరస్వత్యై నమః

ఓం మహారౌద్ర్యై నమః

ఓం మహాబలాయై నమః

ఓం మహిషమర్దిన్యై నమః

ఓం మధుకైటభఘాతిన్యై నమః

ఓం యోగనిద్రాయై నమః

ఓం రక్తబీజవినాశిన్యై నమః

ఓం రుద్రప్రియాయై నమః

ఓం రుద్రాణ్యై నమః

ఓం రణప్రియాయై నమః

ఓం లోకధాత్రిణ్యై నమః

ఓం వర్చస్విన్యై నమః

ఓం వారాహ్యై నమః

ఓం వైష్ణవ్యై నమః

ఓం బ్రాహ్మ్యై నమః

ఓం మాహేశ్వర్యై నమః

ఓం కౌమార్యై నమః

ఓం ఐంద్యై నమః

ఓం చాముండాయై నమః

ఓం శతాయుధధారిణ్యై నమః

ఓం శాంభవ్యై నమః

ఓం శివదూత్యై నమః

ఓం శుంభనిశుంభదర్పఘ్న్యై నమః

ఓం సింహవాహిన్యై నమః

ఓం సర్వశక్తిమయ్యై నమః

ఓం సర్వమంగళాయై నమః

ఓం సర్వదేవతాస్తుతాయై నమః

ఓం సర్వపాపహరాయై నమః

ఓం సర్వశత్రువినాశిన్యై నమః

ఓం సర్వసిద్ధిప్రదాయై నమః

ఓం సూర్యమండలసంస్థితాయై నమః

ఓం సోమసూర్యాగ్నిలోచనాయై నమః

ఓం హ్రీంకార్యై నమః

ఓం క్లీంకార్యై నమః

ఓం ఐంకార్యై నమః

ఓం ఓంకార్యై నమః

ఓం పరమాత్మనే నమః

ఓం బ్రహ్మవిద్యాత్మికాయై నమః

ఓం వేదవేద్యాయై నమః

ఓం వేదాంతగోచరాయై నమః

ఓం అమృతవాసిన్యై నమః

ఓం ఆయుఃప్రదాయై నమః

ఓం ఆరోగ్యదాయిన్యై నమః

ఓం ఐశ్వర్యదాయై నమః

ఓం ధనధాన్యకార్యై నమః

ఓం రాజరాజేశ్వర్యై నమః

ఓం అపరాజితాయై నమః

ఓం విజయాయై నమః

ఓం జయంత్యై నమః

ఓం శాంత్యై నమః

ఓం కాంత్యై నమః

ఓం దివ్యరూపాయై నమః

ఓం తేజోమయ్యై నమః

ఓం విశ్వరూపాయై నమః

ఓం భువనపావన్యై నమః

ఓం భక్తసంరక్షణతత్పరాయై నమః

ఓం మోక్షలక్ష్మ్యై నమః

ఓం సచ్చిదానందస్వరూపిణ్యై నమః

ఓం శరణాగతరక్షక్యై నమః

ఓం దుష్టనిగ్రహాయై నమః

ఓం శిష్టపరిపాలనాయై నమః

ఓం మహాశక్తయే నమః

ఓం కూష్మాండాస్వరూపాయై నమః

ఓం శ్రీ మహా చండీ పరమేశ్వర్యై నమః

నానావిధ పరిమళ పత్ర పుష్పాణి సమర్పయామి | కుంకుమార్చనం సమర్పయామి ||

 * ధూపమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   కర్దమేన ప్రజాభూతా మయి సంభవ కర్దమ |

   శ్రియం వాసయ మే కులే మాతరం పద్మమాలినీమ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

వనస్పతిరసోద్భూతో గంధాఢ్యో గంధ ఉత్తమః |

ఆఘ్రేయః సర్వదేవానాం ధూపోఽయం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – దివ్య సాంబ్రాణి గుగ్గులు ధూపం ఆఘ్రాపయామి ||

(ధూపం చూపించాలి)

 * దీపమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   ఆపః సృజంతు స్నిగ్ధాని చిక్లీత వస మే గృహే |

   ని చ దేవీం మాతరం శ్రియం వాసయ మే కులే ||

ఉపచార మంత్రం:

సాజ్యం త్రివర్తిసంయుక్తం వహ్నినా యోజితం ప్రియే |

దీపం గృహాణ దేవేశి త్రైలోక్య తిమిరాపహమ్ ||

భక్త్యా దీపం ప్రయచ్ఛామి దేవాయ పరమాత్మనే |

త్రాహి మాం నిరయాద్ఘోరాద్దీపజ్యోతిర్నమోఽస్తు తే ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – సాక్షాత్ ప్రత్యక్ష ఘృత దీపం దర్శయామి ||

(దీపం చూపించి చేతులు కడుక్కోవాలి)

 * నైవేద్యమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   ఆర్ద్రాం పుష్కరిణీం పుష్టిం పింగళాం పద్మమాలినీమ్ |

   చంద్రాం హిరణ్మయీం లక్ష్మీం జాతవేదో మ ఆవహ ||

ఉపచార మంత్రం:

ఓం భూర్భువస్సువః | తత్సవితుర్వరేణ్యమ్ భర్గో దేవస్య ధీమహి | ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ ||

సత్యం త్వర్తేన పరిషించామి | అమృతమస్తు | అమృతోపస్తరణమసి ||

ఓం ప్రాణాయ స్వాహా | ఓం అపానాయ స్వాహా | ఓం వ్యానాయ స్వాహా | ఓం ఉదానాయ స్వాహా | ఓం సమానాయ స్వాహా | ఓం బ్రహ్మణే స్వాహా ||

అన్నం చతుర్విధం స్వాదు రసైః షడ్భిః సమన్వితమ్ |

భక్ష్యభోజ్య సమాయుక్తం నైవేద్యం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – చక్కెర పొంగలి, ఉద్ది వడలు (గారెలు), పరమాన్నం మహా నైవేద్యం సమర్పయామి | అమృతాపిధానమసి | మధ్యే మధ్యే అమృత పానీయం సమర్పయామి | ఉత్తరాపోశనం సమర్పయామి ||

(ప్రాణాహుతులు సమర్పించి చేతిలో నీరు పాత్రలో విడవాలి)

 * తాంబూలమ్

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   ఆర్ద్రాం యః కరిణీం యష్టిం సువర్ణాం హేమమాలినీమ్ |

   సూర్యాం హిరణ్మయీం లక్ష్మీం జాతవేదో మ ఆవహ ||

ఉపచార మంత్రం:

పూగీఫలైస్సకర్పూరైః నాగవల్లీదళైర్యుతమ్ |

ముక్తాచూర్ణసమాయుక్తం తాంబూలం ప్రతిగృహ్యతామ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – ముఖవాసనార్థం కర్పూర ఏలాది తాంబూలం సమర్పయామి ||

(తాంబూలం సమర్పించాలి)

 * మంత్రపుష్పమ్, ప్రదక్షిణ & సాష్టాంగ నమస్కారాః

   ఓం రాజాధిరాజాయ ప్రసహ్యసాహినే నమో వయం వైశ్రవణాయ కుర్మహే |

   స మే కామాన్ కామకామాయ మహ్యం కామేశ్వరో వైశ్రవణో దధాతు | కుబేరాయ వైశ్రవణాయ మహారాజాయ నమః ||

శ్రీ చండీ దేవి గాయత్రీ మంత్రం & ప్రార్థనా శ్లోకం:

ఓం చండికాయై చ విద్మహే శూలహస్తాయై ధీమహి |

తన్నో దేవీ ప్రచోదయాత్ ||

శ్లోకం:

సర్వమంగళ మాంగల్యే శివే సర్వార్థ సాధికే |

శరణ్యే త్ర్యంబకే గౌరి నారాయణి నమోఽస్తు తే ||

సృష్టిస్థితివినాశానాం శక్తిభూతే సనాతని |

గుణాశ్రయే గుణమయే నారాయణి నమోఽస్తు తే ||

ఓం శ్రీ కూష్మాండా స్వరూప శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – దివ్య సువర్ణ మంత్రపుష్పం సమర్పయామి ||

(పుష్పాలను అమ్మవారి పాదాల వద్ద సమర్పించాలి)

ఆత్మప్రదక్షిణ:

యానికాని చ పాపాని జన్మాంతరకృతాని చ |

తాని తాని ప్రణశ్యంతి ప్రదక్షిణ పదే పదే ||

పాపోఽహం పాపకర్మాఽహం పాపాత్మా పాపసంభవః |

త్రాహి మాం కృపయా దేవి శరణాగతవత్సలే ||

అన్యథా శరణం నాస్తి త్వమేవ శరణం మమ |

తస్మాత్కారుణ్య భావేన రక్ష రక్ష మహేశ్వరి ||

సాష్టాంగ ప్రణామం:

ఉరసా శిరసా దృష్ట్యా మనసా వచసా తథా |

పద్భ్యాం కరాభ్యాం కర్ణాభ్యాం ప్రణామోష్టాంగ ఈరితః ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – ఆత్మప్రదక్షిణ సాష్టాంగ నమస్కారాన్ సమర్పయామి ||

క్షమా ప్రార్థన & పూజా సమర్పణ:

ఆవాహనం న జానామి న జానామి విసర్జనమ్ |

పూజావిధిం న జానామి క్షమస్వ పరమేశ్వరి ||

మంత్రహీనం క్రియాహీనం భక్తిహీనం మహేశ్వరి |

యత్పూజితం మయా దేవి పరిపూర్ణం తదస్తు తే ||

కాయేన వాచా మనసేంద్రియైర్వా బుద్ధ్యాత్మనా వా ప్రకృతేః స్వభావాత్ |

కరోమి యద్యత్ సకలం పరస్మై నారాయణాయేతి సమర్పయామి ||

మయా కృతా ఏషా పూజా శ్రీ మహా చండీ పరమేశ్వరీ చరణారవిందార్పణమస్తు ||

ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః ||

(చేతిలో ఉదకం తీసుకుని పాత్రలో వదలాలి)

 * మంగళ నీరాజనమ్ (కర్పూర హారతి)

   శ్రీసూక్త ఋక్కు:

   తాం మ ఆవహ జాతవేదో లక్ష్మీమనపగామినీమ్ |

   యస్యాం హిరణ్యం ప్రభూతం గావో దాస్యోఽశ్వాన్ విందేయం పురుషానహమ్ ||

ఉపచార మంత్రం:

సమ్రాజం చ విరాజం చ అభిశ్రీర్యా చ నో గృహే |

లక్ష్మీ రాష్ట్రస్య యా ముఖే తయా మా సంసృజామసి ||

నీరాజనం సుమంగళ్యం కర్పూరేణ సమన్వితమ్ |

జగత్ప్రదీపకే దేవి గృహాణ త్వం నమోఽస్తు తే |

సకల లోకేశ్వరికి – సర్వశక్తి రూపిణికి

చండముండ దైత్యులను – సంహరించు చండికకు |

|

మహిషమర్దన వేళ – మహావీర తేజముతో

భక్తుల రోగభయములు – బాపు శ్రీ మహాచండికి ||

కూష్మాండ దివ్యతేజ – కోటిసూర్య ప్రకాశినికి

ఎర్రపట్టు వస్త్రాల – ఇంద్రకీలాద్రి వాసినికి ||

అభయ ప్రదాయినికి – ఆశ్రిత జన రక్షకికి

జయమంగళం నిత్య – శుభమంగళం మహామంగళమ్ ||

ఓం శ్రీ మహా చండీదేవ్యై నమః – ఆనంద మంగళ కర్పూర నీరాజనం దర్శయామి ||

(హారతి వెలిగించి చూపించి, చుట్టూ నీరు తిప్పి విడవాలి. అనంతరం తీర్థప్రసాదాలు స్వీకరించాలి).

భవదీయుడు:

గోగులపాటి కృష్ణమోహన్
9700007653